Baca Jan Wilczek Konopka w kumorniku, Kacwin
Miejsce (opis):
Szałas rodziny Wilczków, Kacwin, Spisz, Polska
Autor fotografii lub dokumentu:
Typ obiektu:
Opis:
Fotografia przedstawia bacę Jana Wilczka Konopkę na szałasie w Kacwinie na Spiszu. Baca stoi w kumorniku, na tle wyrobionych serów.
Dane podstawowe:
Tytuł obiektu:
Baca Jan Wilczek Konopka w kumorniku, Kacwin
Autor dokumentu:
Typ obiektu:
Kolekcja:
Opis główny:
Fotografia przedstawia bacę Jana Wilczka Konopkę na szałasie w Kacwinie na Spiszu. Baca, ubrany w codzienny strój, podkoszulek z motywami góralskimi, jeansy i góralski kapelusz, stoi w tylnej części szałasu – w kumorniku, który służy do przechowywania wyrobów mlecznych. Po lewej stronie fotografii znajdują się drewniane żerdki, a na nich w białych szmatkach wisi ociekający bundz. Z tyłu bacy wybudowano drewniane półki i żerdki – służą one do przechowywania wyrobionych serów. Baca kładzie na nich bundz, oscypki, a także inny rodzaj wyrabianych przez siebie produktów mlecznych. Po prawej stronie fotografii widnieją aluminiowe banki na mleko i fragment wystruganego w drewnie koryta, służącego do przechowywania tzw. rosołu.
Data:
Opis dotyczący historii dokumentu:
fotografia wykonana przez Ewę Kocój podczas badań terenowych
Miejsce dokumentu/obiektu:
Państwo:
Polska
Region:
Małopolska
Nazwa geograficzna:
Spisz
Przedstawienie na dokumencie:
Tematyka:
Główne przedstawienie:
Dodatkowe przedstawienia 1:
Kontekst kulturowy i ludowy:
Kumornik to jedna z części szałasu pasterskiego, służąca do przechowywania wyrobionych produktów mlecznych. Ta część szałasu znajduje się w większości szałasach położonych po polskiej stronie Karpat, jest też różnego kształtu i wielkości. Zazwyczaj jest też mocno zaciemniona, co służy wyrobionym produktom, które leżąc tu powoli dojrzewają i nabierają dodatkowo smaku i zapachu drewna i dymu bacówki. Czasami bacowie wbudowują w ściany kumornika małe okienka, służące do wpuszczenia w te przestrzeń naturalnego światła dziennego, co pozwala im łatwiej orientować się w przestrzeni kumornika. Współcześnie w każdym dniu pracy na szałasach bacowie gromadzą w niej wyrobione produkty mleczne – bundz, bryndzę, oscypki, a także żętycę. W kumorniku znajdują się też zazwyczaj drewniane koryta służące do przechowywania tzw. rosołu – jest to solona woda, w której co najmniej dobę przechowuje się niektóre gatunki wytworzonego sera, m.in. oscypek i gołkę. Bacowie traktują kumornik jako jedną z najważniejszych części szałasu, ponieważ tu znajduje się ich całe bogactwo, czyli wytworzony ser. Wstęp do kumornika ma przede wszystkim baca, a za jego pozwoleniem także inne osoby pracujące na szałasie lub osoby postronne przybywające na szałas.
Dane właścicielskie:
Właściciel dokumentacji lub Instytucja przechowująca:
Miejsce przechowywania oryginału:
Informacje o rekordzie:
Ostatnia modyfikacja:
24 lipiec
2024 r.
Numer identyfikacyjny:
246